Granice zdania

Narzędziem, którym człowiek bada świat jest myśl. Myśl jest zbudowana że zdań. Zdania są zbudowane z podmiotów, orzeczeń (i dopełnień).

I tak jak wzrok ma ograniczone możliwości wizualnego poznania świata, tak też i myśl ma ograniczone możliwości poznania - narzędziem zdania.

Badając mikroświat człowiek natrafia na tą granicę. W wymiarze kwantowym świat ujawnia strukturę podmiotowo-orzeczeniową w postaci dualizmu korpuskularno-falowego. W niektórych zjawiskach cząsteczki zachowują się jak podmioty (materia), a w niektórych jak orzeczenia (dziejące się fale).

Struktura zdaniowa świata ujęta jest w zasadzie komplementarności Nielsa Bohra.

Superpozycja stanów w świecie kwantowym, odpowiada jednoczesności istnienia podmiotu i orzeczenia. W zależności od metody pomiaru świat ujawnia albo podmiotowość (materia) albo orzeczeniowość (fala).

Zatem człowiek dochodzi do granicy poznania, którym jest zdanie. Zdanie to najmniejszy - ale i największy element struktury wszechświata. Najmniejszy – bo poza granicą zdania świat nie istnieje (Ludwig Wittgenstein, Werner Heisenberg) i największy – bo każde zjawisko obserwowane przez człowieka w kosmosie ma strukturę zdania – podmiotu (planeta, gwiazda, galaktyka itp.) i orzeczenia (oddziaływanie – grawitacja, elektromagnetyzm itp.).

Ze zdań zbudowane są wszystkie atomy i cząsteczki – w tym komórki naszego ciała. Przez cały czas toczy się swoista rozmowa (dialog) z otaczającym nas światem wewnętrznym i zewnętrznym. Zarówno w mikroświecie jak i kosmosie wciąż odkrywamy nowe jak i te już znane konstrukcje podmiotów i orzeczeń.

Zatem ... na początku było zdanie ... ?