Niedoceniany wpływ masażu na zdrowie. Naukowcy odkrywają jego realne skutki

W przeglądzie opublikowanym w Journal of Clinical Medicine zespół badaczy przeanalizował 47 badań wykorzystujących EEG, funkcjonalny rezonans magnetyczny (fMRI) oraz funkcjonalną spektroskopię w bliskiej podczerwieni (fNIRS). Analizy objęły osoby zdrowe, pacjentów z bólem przewlekłym oraz wcześniaki.

Masaż zmienia aktywność mózgu. Naukowcy mają dowody

- Okazało się, że efekty masażu nie są jedynie subiektywne: zmiany w aktywności mózgu i łączności sieci neuronalnych można uchwycić za pomocą obiektywnych metod pomiarowych. Wyniki tych badań sugerują, że masaż wpływa na aktywność fal mózgowych, w tym na wzrost fal alfa, które kojarzone są ze stanem spokojnej czujności. Zauważono również zmiany w falach beta i gamma oraz modulację aktywności struktur odpowiedzialnych za przetwarzanie bólu, takich jak wyspa mózgowa czy zakręt obręczy - napisano w komunikacie przesłanym przez Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu.

Współautorka przeglądu prof. Donata Kurpas z Zakładu Metodyki Badań Naukowych Wydziału Pielęgniarstwa i Położnictwa UMW podkreśliła, że masaż wywołuje mierzalne zmiany w aktywności i łączności sieci neuronalnych odpowiedzialnych za regulację stresu, przetwarzanie bólu i modulację emocji.

Dodała, że przy powtarzanych sesjach masażu obserwowano również sygnały adaptacyjne, które można interpretować jako potencjalne procesy neuroplastyczne, dlatego pojawia się pytanie o miejsce masażu w szerszym kontekście profilaktyki i opieki zdrowotnej.

Zobacz takżeNikt się tego nie spodziewał. Gwiazda Republiki przechodzi do konkurencji

Wpływ na ból, stres i emocje. Co pokazują badania?

- Masaż nie jest klasyczną profilaktyką pierwotną, ale może oddziaływać na układy regulacyjne związane ze stresem i bólem. Może to mieć znaczenie również w profilaktyce wtórnej i ograniczaniu obciążenia objawowego. Wyniki uzasadniają dalsze badania, jednak nie stanowią podstawy do zaleceń systemowych - oceniła prof. Kurpas.

Szczególnie interesujące są wyniki dotyczące pacjentów z bólem przewlekłym. W części badań zmiany aktywności mózgu towarzyszyły zmniejszeniu natężenia bólu i poprawie samopoczucia. Z perspektywy podstawowej opieki zdrowotnej masaż mógłby być rozważany jako element terapii wieloskładnikowej, obok fizjoterapii, psychoterapii czy interwencji poznawczo-behawioralnych.

Badaczka podkreśliła, ze w podstawowej opiece zdrowotnej masaż może stanowić element postępowania multimodalnego, szczególnie u pacjentów z bólem przewlekłym oraz zaburzeniami stresozależnymi. Z jej doświadczenia wynika jednak jasno, że powinien on być precyzyjnie włączony w całościowy plan terapeutyczny.

Zobacz takżeWrak i czarne skrzynki nadal w Rosji. 16. rocznica katastrofy smoleńskiej

Czy masaż powinien być elementem leczenia?

Jednym z najciekawszych aspektów przeglądu jest pokazanie, że masaż wywołuje zmiany w łączności funkcjonalnej sieci neuronalnych związanych z bólem, stresem i emocjami. Jednak - jak zaznaczyła prof. Kurpas - dane mechanistyczne to dopiero początek drogi. Zmiany neurofizjologiczne nie są równoznaczne z potwierdzeniem skuteczności klinicznej. Potrzebne są dobrze zaprojektowane badania kliniczne, bo stwierdzenie mechanizmu działania nie zastępuje dowodu klinicznego.

- Dopiero analizy wpływu na jakość życia pacjentów, zużycie leków czy korzystania ze świadczeń zdrowotnych pozwolą odpowiedzialnie określić miejsce masażu w modelach opieki zintegrowanej - podsumowała prof. Kurpas.