IPN zidentyfikował szczątki Mieczysława Dziemieszkiewicza ps. "Rój"
Oddziałowa Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Warszawie poinformowała o zakończeniu procesu identyfikacji szczątków Mieczysława Dziemieszkiewicza ps. „Rój”, jednego z najbardziej znanych dowódców powojennego podziemia niepodległościowego.
To efekt śledztwa prowadzonego w sprawie represji stosowanych w latach 1951–1953 przez funkcjonariuszy Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego oraz Zarządu Głównego Informacji Wojska Polskiego wobec osób zaangażowanych w działalność niepodległościową.
Pomocne okazały się badania genetyczne przeprowadzone przez ekspertów z Pomorskiego Uniwersytetu Medycznego w Szczecinie, które jednoznacznie potwierdziły, że szczątki odnalezione na terenie kwatery „Ł” Cmentarza Powązkowskiego należą do podporucznika „Roja”.
Mieczysław Dziemieszkiewicz "Rój" - Żołnierz Wyklęty
Mieczysław Dziemieszkiewicz był dowódcą patrolu Pogotowia Akcji Specjalnej Narodowego Zjednoczenia Wojskowego (NZW) i jedną z najbardziej rozpoznawalnych postaci antykomunistycznego podziemia na Mazowszu. Zginął w nocy z 13 na 14 kwietnia 1951 roku podczas obławy zorganizowanej przez żołnierzy Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz funkcjonariuszy Urzędu Bezpieczeństwa i Milicji Obywatelskiej w miejscowości Szyszki koło Pułtuska.
Po śmierci jego ciało przewieziono do Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Pułtusku, gdzie wykonano sekcję zwłok oraz fotografie pośmiertne. Następnie funkcjonariusze UB przetransportowali ciało do Warszawy, prawdopodobnie do siedziby Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego przy ul. Sierakowskiego. Tam zwłoki miały zostać okazane matce "Roja" w celu identyfikacji. Przez kolejne 75 lat miejsce pochówku Mieczysława Dziemieszkiewicza pozostawało nieznane.
Przełom dzięki orzełkowi i badaniom DNA
Do przełomu doszło podczas prac ekshumacyjnych prowadzonych na tzw. Łączce Cmentarza Powązkowskiego. Przy szczątkach oznaczonych numerem 229 odnaleziono wojskowego orzełka z fragmentami czarnego materiału. Po konserwacji okazało się, że przedmiot przypomina orzełka widocznego na czarnym berecie, który znajdował się na zainscenizowanym zdjęciu pośmiertnym Mieczysława Dziemieszkiewicza wykonanym w 1951 roku. To odkrycie skłoniło prokuratora prowadzącego śledztwo do przeprowadzenia szczegółowych badań genetycznych.
Początkowo analiza DNA nie pozwalała na jednoznaczne potwierdzenie tożsamości, ponieważ materiał porównawczy od żyjących krewnych okazał się niewystarczający. W maju 2026 roku prokurator, wspólnie z antropologiem i genetykiem z Pomorskiego Uniwersytetu Medycznego, pobrał materiał genetyczny ze szczątków matki i siostry "Roja", pochowanych na cmentarzu parafialnym w Makowie Mazowieckim.
Następnie ten materiał pozwolił ekspertom wydać jednoznaczną opinię genetyczną. Została ona sporządzona 6 lipca 2026 roku i ostatecznie potwierdziła tożsamość odnalezionych szczątków. Mieczysław Dziemieszkiewicz jest kolejną ofiarą represji komunistycznych zidentyfikowaną przez Instytut Pamięci Narodowej na terenie kwatery „Ł” Cmentarza Powązkowskiego. Do tej pory IPN ustalił tożsamość blisko 80 osób, których ciała po wojnie potajemnie pogrzebano w tym miejscu.
Fot. Kwatera „Ł” Cmentarza Powązkowskiego w Warszawie/East News
Red.
Komentarze
Pokaż komentarze