Porównywanie zarobków nauczycieli w poszczególnych krajach nie jest proste. Systemy wynagradzania różnią się konstrukcją, podobnie jak podatki, składki, koszty życia czy siła nabywcza pieniądza. Proste przeliczenie euro, funtów czy koron na złote nie odpowiada więc na pytanie, gdzie nauczycielowi żyje się najlepiej.
Pokazuje jednak skalę nominalnych różnic między wynagrodzeniami oferowanymi pedagogom w poszczególnych państwach.
Ile zarabia nauczyciel w Polsce w 2026 roku?
W Polsce wynagrodzenie nauczycieli zależy m.in. od stopnia awansu zawodowego, wykształcenia oraz dodatkowych składników pensji.
Od 1 stycznia 2026 r. minimalne wynagrodzenie zasadnicze nauczyciela posiadającego tytuł magistra i przygotowanie pedagogiczne wynosi:
- 5308 zł brutto – nauczyciel początkujący,
- 5469 zł brutto – nauczyciel mianowany,
- 6397 zł brutto – nauczyciel dyplomowany.
Są to minimalne stawki wynagrodzenia zasadniczego, a nie całkowite zarobki nauczyciela. Obowiązujące od początku 2026 r. stawki zostały podniesione o 3 proc.
Inną kategorią jest określone w Karcie Nauczyciela średnie wynagrodzenie, które uwzględnia również inne składniki. W 2026 r. wynosi ono 6872,47 zł dla nauczyciela początkującego, 8060,92 zł dla mianowanego oraz 10 300,06 zł dla dyplomowanego.
To rozróżnienie jest szczególnie istotne przy porównywaniu polskich zarobków z pensjami nauczycieli za granicą.
Niemcy. Nauczyciel może zarabiać ponad 20 tys. zł brutto
W Niemczech pensje nauczycieli zależą m.in. od landu, poziomu szkoły, doświadczenia i statusu zawodowego. Znaczenie ma również to, czy nauczyciel jest urzędnikiem państwowym, czy pracownikiem zatrudnionym na podstawie układu zbiorowego.
Według danych przytoczonych przez Personnel Service nauczyciele będący urzędnikami państwowymi są zazwyczaj wynagradzani według grupy A13. W roku szkolnym 2026/2027 wynagrodzenie zasadnicze ma wynosić około 4,9–6,8 tys. euro brutto miesięcznie, czyli w prostym przeliczeniu około 21,1–29,2 tys. zł.
Osoby rozpoczynające pracę w zawodzie w innej formule mogą zaczynać od około 4 tys. euro brutto miesięcznie.
– Niemiecki rynek pracy pokazuje, jak duża może być różnica między wynagrodzeniem oferowanym za zawód wymagający wysokich kwalifikacji i odpowiedzialności społecznej a poziomem płac w Polsce – zauważa Krzysztof Inglot.
Ekspert podkreśla, że szczególnie duża różnica widoczna jest na początku kariery.
– Oczywiście koszty życia i obciążenia podatkowe są inne, ale sama różnica pokazuje, jak wysoko wyceniane są kwalifikacje nauczycieli – dodaje.
Podawanie jednej wartości wynagrodzenia netto dla Niemiec byłoby jednak mylące. Ostateczna kwota zależy m.in. od klasy podatkowej, sytuacji rodzinnej, landu, ubezpieczenia oraz statusu nauczyciela.
Nauczyciele w Szwecji. Pensje sięgają 20 tys. zł brutto
W Szwecji wynagrodzenia zależą przede wszystkim od etapu edukacji, doświadczenia oraz miejsca zatrudnienia.
Według danych przytoczonych przez Personnel Service nauczyciele szkół podstawowych i średnich mogą otrzymywać równowartość około 17–19 tys. zł brutto miesięcznie, natomiast doświadczeni pedagodzy – ponad 20 tys. zł.
Wynagrodzenia nauczycieli przedszkolnych w dużych szwedzkich miastach mają natomiast odpowiadać około 15–17 tys. zł brutto miesięcznie.
– Jeśli doświadczony nauczyciel w Polsce zarabia około połowę tego, co jego odpowiednik w Szwecji, trudno nie postawić pytania o konkurencyjność polskich warunków zatrudnienia – komentuje Inglot.
Także tutaj samo przeliczenie koron na złote nie uwzględnia jednak różnic w kosztach życia i opodatkowaniu.
Ile zarabiają nauczyciele w Wielkiej Brytanii?
Kolejnym przykładem jest Wielka Brytania, choć system wynagrodzeń różni się między Anglią, Szkocją, Walią i Irlandią Północną.
W Anglii od września 2026 r. przewidziano 3,5-procentowy wzrost wynagrodzeń nauczycieli. Brytyjski rząd zapowiedział również kolejną podwyżkę – o 3 proc. – od września 2027 r.
Według danych przedstawionych w analizie Personnel Service początkujący nauczyciel pracujący poza Londynem może otrzymywać około 34,1 tys. funtów brutto rocznie. To około 2,84 tys. funtów miesięcznie, czyli – przy zastosowanym w analizie kursie – około 14,3 tys. zł brutto.
Bardziej doświadczony nauczyciel znajdujący się na wyższej skali wynagrodzeń może otrzymywać około 52,8 tys. funtów rocznie, co odpowiada około 22,1 tys. zł brutto miesięcznie.
Polska kontra Europa. Różnica jest duża, ale same kwoty nie mówią wszystkiego
Nominalne zestawienie pokazuje znaczną różnicę między zarobkami nauczycieli w Polsce a wynagrodzeniami oferowanymi w Niemczech, Szwecji czy Wielkiej Brytanii.
Trzeba jednak zachować ostrożność. 20 tys. zł brutto zarabiane w Niemczech nie ma takiej samej siły nabywczej jak 20 tys. zł w Polsce. Różnią się koszty mieszkań, usług, żywności, podatki oraz systemy zabezpieczenia społecznego.
Jednocześnie nawet po uwzględnieniu tych zastrzeżeń dane pokazują, że nominalne wynagrodzenia nauczycieli w analizowanych państwach Europy Zachodniej i Północnej są zdecydowanie wyższe niż w Polsce.
Dlatego nie zostawiałbym pierwotnego pierwszego akapitu dziennikarza. To nie jest drobna korekta stylistyczna – pomieszanie pensji zasadniczej ze średnim wynagrodzeniem jest błędem, który później wpływa na całe porównanie.
TW
Pensje nauczycieli w Polsce i Europie, fot. Lukasz Gdak/East News
Komentarze
Pokaż komentarze (6)