Lech-Blo-G.
Jestem, więc myślę. Myślę, by poznać. Poznaję, aby zrozumieć. Jestem.
11 obserwujących
468 notek
157k odsłon
  236   0

Daisy, Księżna Pszczyńska, pionierka ekologii - w opisie dr. Wojciecha Żebrowskiego

Daisy Hochberg von Pless - fot. Wikipedia
Daisy Hochberg von Pless - fot. Wikipedia

                       image                                      image          

  Maria Teresa Olivia Hochberg von Pless, nazywana również Daisy Hochberg von Pless lub krótko Daisy von Pless, urodziła się 28.06.1873r. w zamku Ruthin w hrabstwie Denbighshire w Walii. Była Księżną Pszczyńską, hrabiną von Hochberg, baronową na Książu ,panią na zamku Książ w Wałbrzychu oraz na Zamku w Pszczynie. Sto lat temu dzielnej polskiej księżnej udało się opanować epidemię cholery i tyfusu w Wałbrzychu.
     Na początku XX wieku na brzegach Pełcznicy, miejscowej rzeki Wałbrzycha, powstawały robotnicze osiedla a liczba ich mieszkańców sięgała niemal 100 tysięcy. Kiedy ludność nawiedzały liczne choroby i epidemie  a mieszkańcy umierali masowo lokalne władze i cesarz niemiecki zupełnie nie interesowali się ich losem. Z czasem Pełcznica stała się olbrzymim ściekiem a potworny odór docierał nawet do pałacu. Księżna zleciła prywatne śledztwo,  które potwierdziło, że do przepływającej przez Wałbrzych rzeki spływają wszystkie ścieki kloaczne. Zatrudnieni przez nią ludzie ustalili również, że kopalnie i fabryki wypuszczają swoje ścieki do rzeki. Tymczasem  mieszkający nad brzegami rzeki ludzie czerpią z niej wodę do picia...
                                                                                                   image

      Księżna Daisy postanowiła działać. Nie kładła się na jezdni ani przywiązywała do drzew tylko  zleciła  prywatną ekspertyzę bakteriologiczną naukowcom z Uniwersytetu Wrocławskiego. Następnie skierowała do władz protest  i wymusiła urzędową inspekcję stanu wody w rzece. Potwierdzono w niej, że woda jest zatruta a zarazki mogą być przyczyną powracających epidemii cholery i tyfusu. Opisując dokładnie stan sanitarny Wałbrzycha i dołączając wyniki urzędowej kontroli księżna  interweniowała kolejno u władz we Wrocławiu, u władz rządowych w Berlinie i u samego cesarza.

”Tysiące ludzi żyje w norach, pozbawionych wszelkich urządzeń koniecznych do życia, zmuszonych do stawienia ubikacji, a raczej nędznych prewetów nad brzegami potoków i rzeki, powoduje zatrucie wody niezbędnej do picia, jak również do mycia”-

pisała w swoim piśmie.
   Nie tracąc czasu poleciła firmie inżynierskiej dr Greene’a  z Wielkiej Brytanii zaprojektowanie nowoczesnego systemu kanalizacji w mieście. Zlikwidowano wszystkie przybrzeżne studnie i doprowadzono wodociąg do większości wałbrzyskich dzielnic. Zaprojektowano też oczyszczalnię ścieków! Zatruta część rzeki została zakryta w miejscach zamieszkałych i do dziś biegnie pod ziemią.  Wiekopomne dzieło Marii Teresy Oliwi Hochberg von Pless ukończono w 1912 r. zaś ostatnia epidemia tyfusu w Wałbrzychu miała miejsce w 1911r.
    Słynna pani na Książu zajęła się pragmatycznie problemem biednych ludzi i ekologii w czasach, kiedy nikt o niej nawet nie myślał a Grety Thunberg nawet w planach nie było. Właściwie rozpoznała przyczynę epidemii dziesiątkujących ludność Wałbrzycha na przełomie XIX i XX wieku i podjęła skuteczną walkę  z zatruciem naturalnego środowiska. Z tego względu zasługuje na miano wielkiej humanistki i pierwszej ekologicznej aktywistki w Polsce.


Swoją realną troską o ludzi i miasto  Daisy, Księżna Pszczyńska dała obywatelom i decydentom przykład godnej naśladowania postawy obywatelom i decydentom.

                                               image

Na  fot. Ławeczka księżny Daisy – została odsłonięta 1 maja 2009 na rynku w Pszczynie. Pomnik księżnej Marii Teresy Oliwii Hochberg von Pless ( zm. 29 czerwca 1943) jest dziełem pszczyńskiego rzeźbiarza Joachima Krakowczyka. Powstał na jednym z Pszczyńskich Plenerów Artystycznych. Odlew pomnika wykonały Gliwickie Zakłady Urządzeń Technicznych.  Wałbrzycha. Z pomnikiem wiąże się  impreza – turniej strzelecki organizowany przez Pszczyńskie Bractwo Kurkowe.

image

Notka o Autorze

                                       Dr n. med. Wojciech Żebrowski                                                 
Uznany lekarz - ortopeda, chirurg. Absolwent szczecińskiej Pomorskiej Akademii Medycznej. Uczeń prof.Tomasza Żuka -  twórcy szczecińskiej szkoły ortopedycznej. Wiedzę i doświadczenie zawodowe uzupełniał w wiodących klinikach uniwersyteckich Bolonii, Padwy, Florencji i Bresci /stypendysta rządu włoskiego/. Motto: ”Urbem, urbem, mi Rufe,cole et in ista luce vive! ".  Założyciel i aktywny członek Stowarzyszenia "Senat Obywateli Szczecina"    -  skrót:/S.O.S/ . Od lat Autor, to spiritus movens działań w sferze upowszechniania wysokiej kultury, historii Polski i wszystkiego co służy dobru oraz podwyższeniu intelektualnej jakości egzystencji, w polskich dniach powszednich i świętach narodowych, przede wszystkim  społeczności Szczecina.

******

 Moje konto w Salonie24 z wielką radością udostępniam Osobom nietuzinkowym, które mają do przekazania w przestrzeni medialnej  informacje o sprawach istotnych.

(lg)

                                
Lubię to! Skomentuj5 Napisz notkę Zgłoś nadużycie

Więcej na ten temat

Komentarze

Inne tematy w dziale Kultura