0 obserwujących
85 notek
91k odsłon
299 odsłon

Anatolij Golicyn. Rozdział 3. Wzorce Dezinformacji:"Fasada i Sił

Wykop Skomentuj2

Jeśli reżim komunistyczny znajduje się w kryzysie, władza jest słaba, kierownictwo podzielone lub skompromitowane, logicznym wzorcem dezinformacji jest ukrycie samego faktu kryzysu i jego rozmiarów, przyciągnięcie uwagi do innych problemów i prezentowanie sytuacji w kraju i za granicą w jak najkorzystniejszym świetle. To właśnie wzorzec dezinformacji „fasada i siła", znany również jako „wioska potiomkinowska".1 Stosowano go w każdym systemie komunistycznym, np. w Chinach i Rumunii, nie wyłączając samego Związku Sowieckiego.

Ogólny wzorzec dezinformacji określa formy, jakie przybiera, i stosowane techniki. We wzorcu „fasady i siły" informacje mogące zaszkodzić reżimowi są umniejszane, a informacje korzystne - wyolbrzymiane. Rzeczywiste zagadnienia są poruszane w prasie tylko pobieżnie, jeśli w ogóle. Statystyki zwykle się ukrywa, bądź zawyża. Propaganda odgrywa tak istotną rolę, że sama w sobie staje się główną formą dezinformacji. Aby zwiększyć jej wiarygodność, prowadzone są specjalne operacje, które mają za zadanie wprowadzić odbiorcę w błąd. Słabości i „wpadki" systemu są przedstawiane jako jego mocne punkty i sukcesy, a polityczna i ideologiczna pasywność jako zwycięstwo. Niepewność względem przyszłości prezentuje się jako wiarę w to, co ma nadejść. Obawy świata zewnętrznego są podsycane, zagrożenie ze strony komunizmu jest zaś nieproporcjonalnie wyolbrzymiane w stosunku do rzeczywistego potencjału, celem skutecznego zniechęcania od interwencji w jego wewnętrzne sprawy.

Masowy użycie powyższego wzorca dezinformacji miało miejsce podczas stalinowskich czystek oraz w ostatnich latach życia dyktatora. Na przykład, podczas masowych represji z lat trzydziestych reżim przedstawiał się światowi zachodniemu (nie bez sukcesu) jako model demokratyczny z silnym liderem. Armia Czerwona, której korpus oficerski niemal w całości został wyeliminowany, (czyli: wymordowany), była przedstawiana jako najpotężniejsza armia świata. W okresie powojennym ukrywano spadek wpływów ideologii komunistycznej i stopień społecznego niezadowolenia w Związku Sowieckim i w Europie Wschodniej, znaczenie opozycji wobec Stalina, jakie stanowił Żdanow i jego „grupa leningradzka" w 1948 zostały skutecznie zatajone, podobnie jak napięcia między Sowietami, Chinami i innymi państwami satelickimi. Blok był niesłusznie przedstawiany jako monolit. Siła polityczna, wojskowa i gospodarcza tego rzekomego monolitu były znacznie wyolbrzymiane przez komunistyczną propagandę, której głównym kołem zamachowym była dezinformacja.

Aby uniemożliwić Zachodowi odkrycie skali wewnętrznego kryzysu bloku, który propaganda za wszelką cenę starała się ukryć, kontakty między światami komunistycznym i niekomunistycznym zostały zredukowane do absolutnego minimum. Obywatelom ZSRR i państw satelickich, poza członkami oficjalnych delegacji, zabroniono wyjazdów zagranicznych. Oficjalnych delegatów z kolei dokładnie sprawdzano przed wypuszczeniem z kraju i poddawano dokładnej obserwacji za granicą. Jedynymi gośćmi w Bloku z krajów niekomunistycznych byli komuniści lub ich „towarzysze podróży" [sojusznicy, głównie z kręgów lewicowych i liberalnych], a nawet ich dokładne lustrowano, zanim wyrażono zgodę na wizytę. Kiedy przyjeżdżali, trasa ich podróży była ściśle nadzorowana, dużą część programu wizyty stanowiły pokazy w kolektywnych fabrykach i gospodarstwach rolnych. Zagraniczni dyplomaci i dziennikarze poddawani byli surowym ograniczeniom i pozwalano im podróżować wyłącznie w promieniu dwudziestu pięciu kilometrów od stolicy. Ustanowiono ścisłe procedury kontaktów oficjalnych między zachodnimi dyplomatami i komunistycznymi oficjelami, w latach 1946-1947 wprowadzono specjalne dekrety definiujące odpowiedzialność sowieckich urzędników wobec informacji stanowiących tajemnicę państwową. Prawie nie istniały kontakty przedstawicieli Zachodu ze zwykłymi obywatelami, a jeśli nawet tak się zdarzało, to były one ściśle kontrolowane. Za pomocą takich właśnie środków kraje komunistyczne były w dosłownym znaczeniu odcięte od świata.

Gazety w krajach komunistycznych praktycznie nie zawierały prawdziwych wiadomości. Artykuły traktowały niemal wyłącznie o potędze reżimu, osiągnięciach przywódców i niedoskonałości świata niekomunistycznego. Tylko ludzie wprawieni w analizie komunistycznej propagandy i dezinformacji, mogli czasem coś wyczytać między wierszami i odkryć skrawek prawdy na temat tego, co naprawdę się działo.

Oficjalne przemówienia i dokumenty partyjne.
Przykłady zastosowania wzorca „fasady i siły" z tego okresu można znaleźć w raporcie Komitetu Centralnego Komunistycznej Partii Związku Sowieckiego (KPZR) na XIX Zjazd w październiku 1952 roku. Traktował on o sytuacji gospodarczej i politycznej w Związku Sowieckim i w Bloku Komunistycznym po wojnie. Oto kilka cytatów:

Wykop Skomentuj2
Ciekawi nas Twoje zdanie! Napisz notkę Zgłoś nadużycie

Więcej na ten temat

Salon24 news

Co o tym sądzisz?

Inne tematy w dziale