1 obserwujący
23 notki
4909 odsłon
  282   0

Jak Żydzi walczyli z kultem bogini

Kiczowate, ale trudno coś znaleźć
Kiczowate, ale trudno coś znaleźć

Żydowska wiara jest związana z patriarchatem, czyli rządami mężczyzny i jego opieką nad rodziną. Bóg Abrahama, Izaaka i Jakuba popiera męskie zwierzchnictwo i autorytet nad kobietami. Mężczyźni rządzą, a dla kobiety mąż to druga najważniejsza osoba po Bogu. Niejako w zamian za to (piszę niejako, bo samo "w zamian" sugerowałoby cynizm), kobieta otrzymuje opiekę i wsparcie. Nie musi sama iść przez życie, obawiać się o przyszłość, być męska. Tam, gdzie z kolei panuje matriarchat, kładzie się nacisk na to, by kobieta była silna, męska, dominująca i bardzo aktywna seksualnie. By należała do większej ilości mężczyzn lub nawet do wszystkich, nie przywiązywała się zbytnio do nikogo i mogła płynnie przechodzić z rąk do rąk. Będąc jeszcze dumną z tego stanu rzeczy. 

Lektura Starego Testamentu unaocznia nam, jak wielkie jest znaczenie mężczyzny. Nieprzypadkowo wyznawczynią kultu bogini, czyli duchowo największej chyba istoty, która sprzeciwia się Bogu, była Jezebel, żona Ahaba. Jezebel była kobietą nie tylko wielkiej urody, ale też i bardzo nieskoromną i skoncentrowaną na sobie. Świadczy o tym reakcja Jezebel na wieść o dotarciu do miasta zabójcy jej syna: 

 Jehu wkroczył do Jizreel. Gdy Jezabel usłyszała o tym, podmalowała swe oczy, upiększyła swoją głowę i wyglądała przez okno


2 Królewska 9:30

Jezebel odciągała swego męża, Achaba, od oddawania czci Bogu, promując kult bogini, której była fanatyczką. Tymczasem jedynie kult Boga dawał Żydom powodzenie, o czym świadczy chociażby upadek domu Achaba, o czym możemy przeczytać w Piśmie Świętym.

Kult bogini, niejednokrotnie związany z matriarchatem i prostytucją (w tym świątynną), był obecny w bardzo wielu kulturach. Wydaje się (jest wiele przesłanek), że dziś jakaś jego odmiana jest silnie obecna w popkulturze. W Książce "The Savage Breasts", która jest poświęcona archeologii i etnologii, czytamy o niechęci współcześnie żyjącego Żyda w stosunku do tego zjawiska:  

"Młody Izraelczyk, przewodnik, opisał to bardzo dobitnie, gdy oprowadzał grupę w muzeum miejskim Jerozolimy. Opowiedział nam o bitwach, które toczono przeciwko starożytnemu kultowi bogini: wycinaniu świętych [dla pogan] gajów, i o niszczeniu ich "świętych miejsc". Pokazał nam na wystawie pudełko wypełnione piersiastymi kanaanejskimi statuetkami. "Oni oddawali cześć boginiom"- nasz przewodnik wypluł słowo, zacisnął usta z niesmakiem "...z dużymi piersiami"

Tim Ward, Savage Breast: One Man's Search for the Goddess, Changemaker Books, 2006, s. 21

W Starym testamencie czytamy o walce Żydów z odstępczym kultem bogini. Wzmianki na ten temat możemy przeczytać w:  Księdze Wyjścia 34:13-14; Powtórzonego Prawa 7:5; Sędziów 6:25-30; 1 Królewskiej 15:13, 2 Kronik 15:16; 2 Królewskiej 23:4-7, 2 Kronik 34:3,7; 2 Królewskiej 21:7, 2 Królewskiej 33:3,19; 2 Królewskiej 19:3; 2 Królewskiej 18:4. Bóg dawał powodzenie i uważał za wierność walkę z kultem bogini. 

Kraj bez mieszkańców


W kulcie bogini bardzo chętnie uczestniczyły zarówno całe rodziny, jak i szczególnie przywiązane doń kobiety, o czym możemy przeczytać w Księdze Jeremiasza:

Czyż sam nie widzisz, czego się dopuszczają w miastach judzkich i na ulicach Jeruzalem? Synowie zbierają drwa, ojcowie rozpalają ogień, a niewiasty rozczyniają ciasto, by przyrządzić pieczywo [ku czci] "królowej niebios" [Isztar] i wylewać [ku czci] innych bożków ofiary z napojów, aby mnie przywieść do gniewu. Lecz czy to mnie oni ranią - orzeka Jahwe - a nie samych siebie, ku pohańbieniu ich własnego oblicza?

Dlatego tak mówi Pan, Jahwe: - Oto gniew mój i żar wyleje się na to miejsce, na ludzi i na zwierzęta, na drzewa i na pola oraz na płody ziemi. I płonąć będzie, a nie zagaśnie! Tak mówi Jahwe Zastępów, Bóg Izraela: - Całopalenia swoje dodawajcie do swych ofiar krwawych i spożywajcie [ich] mięso. Albowiem nie mówiłem ojcom waszym ani przepisów im nie dawałem co do całopalenia i ofiary krwawej w dniu, w którym wyprowadzałem ich z ziemi egipskiej, ale to im przekazałem:

"Słuchajcie głosu mojego, a będę wam Bogiem, wy zaś będziecie mi ludem. I postępujcie tymi wszystkimi drogami, które wam nakazuję, aby się wam dobrze wiodło". Ale nie słuchali i nie nakłaniali swego ucha, lecz szli (za popędami), za przewrotnością swego serca złego, i obrócili się [do mnie] plecami, nie twarzą. Od dnia, w którym praojcowie ich wyszli z ziemi egipskiej, aż po dzień dzisiejszy posyłałem do nich wszystkie sługi moje, stale, bezustannie posyłając proroków. Oni wszakże nie słuchali mnie i nie nakłaniali ucha swego, ale karki swe uczynili nieugiętymi i większego jeszcze dopuszczali się zła niż ich ojcowie.


Jer. 7:17-26 http://bibliepolskie.pl/zzteksty_vers_por.phpJer. 7:17-26

Do odstępców został skierowany przez Boga prorok Jeremiasz. Wierzenia związane z kultem bogini były trwale zakorzenione wśród ludu. Gdy nadeszło napomnienie ze strony proroka, lud zareagował w taki sposób: 

Lecz wszyscy mężowie, świadomi, że ich niewiasty składają ofiary kadzielne cudzym bożkom, i wszystkie niewiasty stojące wielką gromadą oraz cały lud osiadły w Egipcie (w Patros) taką dali odpowiedź Jeremiaszowi: - Co do mowy, którą wygłosiłeś do nas w imieniu Jahwe, wcale cię nie usłuchamy. Raczej chętnie uczynimy wszystko, co ślubowaliśmy, i będziemy spalać kadzidło królowej niebios i wylewać dla niej ofiary z płynów, jak to czyniliśmy i my, i nasi ojcowie, nasi królowie i nasi książęta w miastach Judy i na ulicach Jeruzalemu, a mieliśmy chleba do syta, byliśmy szczęśliwi i nie zaznawaliśmy złego. Lecz odkąd przestaliśmy spalać kadzidła królowej niebios i wylewać dla niej ofiary z płynów, wszystkiego nam brakuje i giniemy od miecza i głodu. A jeżeli spalamy kadzidło królowej niebios i wylewamy dla niej ofiary z płynów, to czy czynimy to bez zgody naszych mężów, że wypiekamy dla niej ciasta, z kształtu do niej podobne, i wylewamy dla niej ofiary z płynów?


Oto odpowiedź proroka: 

Na to rzekł Jeremiasz do całego ludu, do mężczyzn i kobiet, i całego ludu, którzy dali mu taką odpowiedź: Właśnie to spalanie kadzidła, którego dokonywaliście w miastach judzkich i na ulicach Jeruzalemu, wy i wasi ojcowie, wasi królowie i wasi książęta, i lud pospolity, wspomniał Pan i to wziął sobie do serca! Pan nie mógł tego dłużej znosić z powodu złych waszych uczynków, z powodu obrzydliwości, które popełnialiście, i dlatego wasza ziemia stała się pustkowiem, przedmiotem grozy i przekleństwa, bez mieszkańców, jak to jest dzisiaj. Jer. 44


http://bibliepolskie.pl/zzteksty_vers_por.php



Lubię to! Skomentuj23 Napisz notkę Zgłoś nadużycie

Więcej na ten temat

Komentarze

Inne tematy w dziale Społeczeństwo